lundi 29 décembre 2014

NOVA TURKIA




[Ita artiklo redaktesis da provokema samideanino por instigar la Germani reaktar. Tamen onu ne obliviez ke ol redaktesis en la yaro 2001. Yen ol.]

Me esas Hebreino veninta de Germania e di qua la familio fugis la persekuti nazista dum 1939. Depos ica tempo, me lojis maxim ofte en New York, e nun me dividas mea tempo inter New York, Paris e Tel Aviv, ma me prizas anke voyajar ad altra loki e sejornas ibe. Me retrovenas sat ofte (por kurta sejorni) a mea naskolando, precipue en Berlin. Kun agreabla surprizo, me konstatas ke Germania divenas sempre plu bunta e kosmopolita lando. Lo esas perfekta kontreajo a la tempo di mea yunevo, kande la Germani mustis esar omna blond Aryani kun blua okuli (me ipsa esis nigraharoza kun kastanea okuli). Existis nula toleremeso e nur fanatikeso. La cadiala Germani divenas tre tolerema e mondo-apertita ; ed ico esas joyigiva fakto.

Altralatere pro hedonismo e debocho, la Germani esas mortanta populo, nam li ne plus genitas gefilii, konseque li koaktesas venigar enmigranti a sua lando por garantior la pensioni dil retretonta homi. La rezulto esas ke Germania transformesas ed evolucionas videble e rapide. Esas sempre plu multa stranjeri ibe, ma inter li, la maxim nombroza ed egardinda esas la Turki. Ja depos la yari 1960ma, la Turki arivas amasale a Germania e li divenas singladie kreskanta parto del habitantaro di Germania. Se Germania bezonas ripopulizesar per nova, fresha e yuna sango, la Turki bezonas ekmigrar, nam exemple en Istanbul 30% de la yunaro konsistas ek chomeri. En tala mizeroza viv-kondicioni, departar ad altra, plu richa e perspektivoza lando esas absoluta vivala neceseso. Pro lua desaparanta aborijena lojantaro, Germania esas ideala lando por aceptar sempre plu multa Turki ed ofror a li laboro e nova patrio. Singlayare, kun granda plezuro, kande me vizitas German urbi, me audas sempre plu ofte la belega soni dil Turka idiomo, qua nun trovas altra hemo sur Germana sulo. Pokope Germania divenas e divenos… Nova Turkia !

La Turki esas inteligenta e vigoroza populo kun forta identeso. En pasinta tempi ica populo konquestis vasta imperio, nam lu esas segun-nature konquestema populo ed inklinat a koloniigo. Granda parti de Azia esis Turkigita dum recenta yarcenti. Ma la konquesto ne suficas ed on mustas populizar la konquestita lando ed asimilar la dominacata populo. Iton la Turki savas sat bone efektigar, nome Anatolia (nuna Turkia) esis antee Bizancana provinco populizita per Greki, nunepoke la lojantaro esas absolute Turka.

Hodie, inteligenta populo ne plus bezonas militi e konquesti por koloniigar nova landi, e la Turki intelektas ico tre klare. Pro lia kreskanta nombro en  Germania, on darfas supozar, ke li intencas igar ica lando kom nova hemo por lia samgentani. Yen quale me konceptas l’afero. Unesme la Turki postulos la docado di la Turka por lia gefilii en la skoli apud la ankore necesa Germana linguo. Pose, li kreos privata Turka skoli e gimnazii ube onu docos amba idiomi. Per sempre kreskanta nombro, danke nova arivinti e forta demografio e per la oficala obteno dil Germana nacionaleso, li eniros la municipal konsilantaro e diversa administrerii. Li postulos, lore, bilingueso e la Turka kom duesma oficala linguo. Sempre plu grandanombra divenos tatempe la revui, jurnali, televizional kanali ed interretaji Turke-parolanta en Germania. Pose, la stradinomi divenos bilingua ed on agos propagando tre favoroza ad islamo ed a islam-konverto. La Turka yunuli spozeskos kun Germana yunini qui divenos Mohamedana e Turka segun orientala kustumi e legi. Tatempe la Germani divenos minoritato en Nova Turkia e mustos sive Turkeskar sive departar… Ye la fino dil proceso, nova Turka lando staceskos en Meza Europa, same kam olim Sud-Amerika divenis Nova Hispania e Nord Amerika Nova Angla etp.

Certe la situeso povas ankore modifikesar, ma logikoze segun la evoluciono eventanta nun, tale devus esar.

Tamaniere, la rasala folaji dil IIIma Imperio desaparos porsempre e ne plus povos rinaskar sur Nova Turka sulo.

(Artiklo da JUDITH MORGENSTERN publikigita en la numero 4/2001 di Letro Internaciona)

1 commentaire: